iPREG

Bệnh thường gặp ở mẹ sau sinh: Nguyên nhân và cách phòng tránh

Góc cho mẹLàm cha mẹ Đỗ Khánh Huyền

Cảm cúm, viêm nhiễm phụ khoa, bệnh trĩ,... là những bệnh thường gặp ở mẹ sau sinh. Đâu là nguyên nhân và cách phòng...

Sau sinh là giai đoạn hệ miễn dịch mẹ vô cùng yếu, lúc này vi khuẩn dễ xâm nhập và gây nên một số bệnh lý nghiêm trọng. Nắm được vấn đề này, các chuyên gia sức khỏe của iPREG sẽ liệt kê những loại bệnh thường gặp ở mẹ sau sinh. Kèm theo đó là những giải thích về nguyên nhân và cách phòng tránh hiệu quả. Mẹ hãy theo dõi tới cuối bài để có thêm nhiều thông tin hữu ích.

Khuyến cáo

Không được tự dùng bất kỳ loại thuốc nào để điều trị các bệnh thường gặp ở mẹ sau sinh khi chưa được tư vấn của bác sĩ chuyên khoa. Hậu quả của việc dùng sai thuốc có thể khiến sức khỏe mẹ thêm trầm trọng, mất sữa, rối loạn sinh lý.

Dr. Trần Thành Nam – Tư vấn sau sinh.

Chịu trách nhiệm nội dung: Dr. Trần Thành Nam

Dr. Trần Thành Nam check content
ThS – Bác sĩ Trần Thành Nam hiện đang công tác tại khoa sản nhi Bệnh viện Đại Học Y Hà Nội. Tốt nghiệp Đại Học Y Hà Nội năm 2014, lấy hàm Thạc Sĩ năm 2016, công tác tại Bệnh viện Đại Học Y Hà Nội từ năm 2016. Năm 2018, Bác sĩ Trần Thành Nam cộng tác cùng iPREG nhằm mang tới bạn đọc những thông tin y khoa chính xác nhất.

Xem thêm: Mẹ bị ốm sau sinh: Nguyên nhân và cách điều trị hiệu quả

Vì sao mẹ bầu thường dễ mắc bệnh sau sinh?

Bệnh thường gặp ở mẹ sau sinh

Thật sự để sinh một “thiên thần kháu khỉnh” đòi hỏi mẹ phải trải qua rất nhiều gian nan, vất vả. Tưởng chừng nguy hiểm chỉ xảy ra lúc mang thai, nhưng các loại bệnh thường gặp ở mẹ sau sinh vẫn dai dẳng “đeo bám” mẹ bầu.

Theo các bác sĩ, phụ nữ sau sinh rất dễ gặp các bệnh lý bất thường. Bởi khi đã tốn quá nhiều sức cho cuộc đua “vượt cạn”, lúc này cơ thể mẹ rơi vào trạng thái yếu ớt. Hệ miễn dịch hầu như “mỏng manh” và không còn khả năng chống chọi các tác động xấu từ môi trường. Toàn bộ nguồn năng lượng dữ trữ lúc bầu bí đã tiêu hao hoàn toàn cho quá trình sinh nở.

Khi cơ thể không còn sức đề kháng, những vi khuẩn “lâm le” bấy lâu nay đã đến “thời cơ” chín muồi. Chúng bắt đầu tấn công và gây nên những bệnh lý nghiêm trọng. Nếu sức khỏe mẹ không phục hồi kịp, tình trạng bệnh ngày càng kéo dài, từ đó khiến mẹ gặp biến chứng nguy hiểm.

Tùy vào cơ địa của mẹ mà khả năng mắc bệnh cũng khác nhau. Nhưng nhìn chung đa số mẹ bầu đều gặp phải những bệnh này sau kỳ sinh nở của mình. Dưới đây là 3 loại bệnh thường gặp ở mẹ sau sinh.

Xem thêm: Kiêng cữ sau sinh mổ và sinh thường: Mẹ cần lưu ý những gì?

Bệnh cảm cúm sau sinh

Mẹ sau sinh bị cảm cúm

Nguyên nhân nào gây nên cảm cúm sau sinh?

Sau thời gian vật vã với cơn đau chuyển dạ, lúc này hệ miễn dịch mẹ suy giảm, hệ hô hấp yếu ớt, lỗ chân lông to làm mồ hôi tiết nhiều. Chính lỗ hỏng đó khiến vi khuẩn dễ dàng xâm nhập và gây nên bệnh cảm cúm. Ngoài ra mẹ bầu sau sinh bị suy nhược do không có thời gian nghĩ ngơi, thường xuyên mất ngủ cũng dễ gặp phải bệnh lý này.

Mắc bệnh ở mức độ nhẹ mẹ sẽ cảm thấy đau đầu, ngứa họng, sổ mũi. Bệnh trở nặng khi thân nhiệt bắt đầu tăng, có dấu hiệu sốt. Nếu để tình trạng ngày một nặng, cơ thể mẹ dễ rơi vào suy nhược, từ đó ảnh hưởng đến chất lượng nguồn sữa của con.

Xem thêm: Mẹ nên ăn gì sau sinh để sữa nhanh về, cải thiện chất lượng sữa?

Mẹ bầu bị cảm cúm sau sinh phải làm gì?

  • Dành nhiều thời gian nghỉ ngơi: Khi cảm thấy cơ thể có dấu hiệu mệt mỏi, nhiệt độ tăng, kèm ho, đau họng, mẹ nên dành thời gian dưỡng sức. Có thể nhờ người khác chăm con để mẹ yên tâm hơn trong việc nghỉ ngơi. Đặc biệt mẹ nên cách ly với bé, bởi vi rút dễ dàng lây lan từ mẹ sang con.
  • Vệ sinh răng miệng: Điều quan trọng nhất dể tiêu diệt vi khuẩn là mẹ phải giữ khoang miệng sạch sẽ. Ngoài ra nên súc miệng bằng nước muối sinh lý để rửa sạch những cặn bẩn bên trong mũi, miệng. Phương pháp này còn giúp tình trạng đau họng cải thiện rõ rệt.
  • Bổ sung đề kháng bằng vitamin C: Nguyên nhân chính khiến mẹ bị cảm cúm là hệ miễn dịch không được khỏe mạnh. Chính vì thế mẹ cần tăng cường đề kháng bằng những thực phẩm giàu vitamin C như nước chanh, trái cây có vị chua…Mẹ cũng có thể dùng viên sủi để bổ sung vitamin C.

Song song đó phục hồi cơ thể bằng những món ăn thanh đạm, dễ nuốt. Cháo hành, gừng là món ăn giải cảm, mẹ nên ăn chúng sức khỏe sẽ nhanh phục hồi.

Viêm nhiễm phụ khoa sau sinh

Mẹ sau sinh bị viêm nhiễm phụ khoa

Viêm phụ khoa sau sinh do nguyên nhân nào?

Trong quá trình sinh nở, bắt buộc mẹ phải bị rạch tầng sinh môn. Tuy nhiên vết thương này phải mất nhiều ngày mới lành hẳn, nếu mẹ không vệ sinh sạch sẽ thì nguy cơ nhiễm khuẩn rất cao. Ngoài ra mẹ bầu quan hệ sau sinh mổ sớm cũng chính là nguyên nhân gây viêm nhiễm qua đường tình dục. Lúc này, “cô bé” chưa hoàn toàn hồi phục nên rất dễ bị tổn thương.

Xem thêm: Các liệu pháp giảm đau sau sinh mẹ cần biết

Một số bệnh phụ khoa sau sinh mẹ hay mắc phải

  • Viêm âm đạo: Khí hư có màu trắng kèm mùi hôi, vùng kín ngứa rát, khó chịu.
  • Viêm ống dẫn trứng: Khí hư ra nhiều, có mùi rất hôi, đau bụng dưới giống như lúc hành kinh. Nếu không điều trị kịp thời gây tắc ống dẫn trứng dẫn đến vô sinh.
  • Viêm cổ tử cung: Khí hư có màu vàng, xanh kèm mùi hôi tanh, đôi lúc có máu hoặc mủ. Cảm giác đau buốt khi mẹ đi tiểu, có thể tiểu ra máu, đau bụng dưới. Bệnh này vô cùng nguy hiểm và cần được đến bác sĩ nhanh chóng.

Phòng tránh viêm nhiễm phụ khoa cho mẹ bầu sau sinh

Vệ sinh vùng kín thường xuyên

“Chăm sóc” kỹ lưỡng bộ phận nhạy cảm chính là cách ngăn ngừa nguy cơ mắc bệnh tốt nhất. Đặc biệt mẹ nên vệ sinh cẩn thận vết khâu phòng tránh nhiễm trùng. Bên cạnh đó, sử dụng dung dịch vệ sinh có độ pH trung tính, lưu ý không thụt rửa quá sâu vào trong. Sau khi tiểu tiện mẹ phải lau khô bằng khăn cotton theo chiều từ trước ra sau và không làm ngược lại.

Quần lót phải đảm bảo thấm hút tốt, không trong tình trạng ẩm ướt. Mẹ cũng không nên mặc quần chật vì sẽ khiến “cô bé” bí bách. Sau khi sử dụng cần giặt sạch và phơi ở điều kiện ánh nắng để tiêu diệt hoàn toàn vi khuẩn gây hại.

Kiêng quan hệ vợ chồng

Quan hệ vợ chồng sau sinh

Theo chuyên gia, sau sinh mẹ nên kiêng quan hệ ít nhất 3 tháng để “cô bé” hoàn toàn hồi phục. “Yêu” lúc này không những làm tổn thương mà còn khiến vùng kín dễ gặp viêm nhiễm. Do đó nên nhịn thêm khoảng thời gian nữa bố nhé!

Xem thêm: Quan hệ vợ chồng sau sinh: Thời điểm hâm nóng tình cảm

Ăn những thực phẩm tốt cho cơ quan sinh sản

Đậu nành, bông cải xanh, giá đỗ, bông hẹ,… là những thực phẩm giúp sản sinh estrogen rất tốt. Vì thế mẹ nên bổ sung vào thực đơn hằng ngày để ngăn ngừa tác nhân gây bệnh. Đồng thời nạp nhiều vitamin C nhằm giúp tăng cường miễn dịch cho vùng nhạy cảm.

Bệnh trĩ sau sinh

Nguyên nhân khiến mẹ mắc bệnh trĩ sau sinh

Trĩ - một trong những bệnh thường gặp ở mẹ sau sinh

Trĩ là một trong những loại bệnh thường gặp ở mẹ sau sinh gây nên nhiều phiền toái nhất. Theo bác sĩ chuyên khoa hậu môn trực tràng, tử cung của mẹ trong lúc sinh mở to tạo điều kiện cho bé chui ra ngoài.

Lúc này vô tình làm vùng xương chậu bị áp lực, đè nén lên các tĩnh mạch vùng hậu môn, lâu ngày dài tháng hình thành nên các búi trĩ. Ngoài ra khi “vượt cạn”, mẹ bị rạch tầng sinh môn cũng làm nguy cơ mắc bệnh trĩ tăng gấp nhiều lần.

Chuyên gia còn cho biết, có một số mẹ bầu rặn đẻ sai cách làm ổ bụng chịu nhiều áp lực, từ đó khiến búi trĩ dễ sa ra ngoài. Những mẹ có chế độ ăn thiếu khoa học hoặc trước kia đã từng bị trĩ thì nguy cơ mắc bệnh cũng nằm ở mức tương đối cao.

Những trở ngại khi mẹ mắc bệnh trĩ sau sinh

Khi mắc bệnh trĩ, mẹ bầu sẽ gặp nhiều khó khăn trong quá trình sinh hoạt. Tình trạng búi trĩ chảy máu có thể khiến mẹ mất máu, từ đó gây nên thiếu sắt. Không những thế, bệnh trĩ còn làm mẹ mất tự tin, sức khỏe giảm sút và không có tinh thần chăm con tốt.

Khi mẹ bầu mắc bệnh trĩ, dịch ẩm ướt ở hậu môn lây lan sang vùng kín gây nên viêm nhiễm và hình thành những bệnh phụ khoa. Nghiêm trọng hơn là chúng tiến thẳng vào tử cung và làm hại cơ quan này. Mối lo ngại khác khi bị trĩ là làm hậu môn hoại tử, từ đó gây nên ung thư trực tràng. Mức độ này đặc biệt nghiêm trọng gây nhiều nguy hiểm cho mẹ.

Xem thêm: Thiếu máu sau sinh: Nguyên nhân và cách bổ sung sắt hiệu quả

Mẹ bầu cần làm gì khi bị bệnh trĩ sau sinh

Tuy bệnh trĩ sẽ khỏi sau 6 tuần, nhưng nếu mẹ biết cách điều trị thì bệnh sớm có khả năng phục hồi. Hơn thế còn phòng được những biến chứng nguy hiểm.

Cân bằng dinh dưỡng

Mẹ bầu sau sinh nên ăn nhiều rau xanh, trái cây nhằm tăng cường chất xơ phòng ngừa táo bón. Đồng thời khoai lang, rau diếp cá, mồng tơi là những thực phẩm nhuận tràng rất tốt giúp điều trị trĩ. Bởi vậy mẹ nên bổ sung nhiều hơn trong khẩu phần ăn uống hằng ngày.

Ngoài ra mẹ cần uống đủ 2 lít nước mỗi ngày, hạn chế những thực phẩm dầu mỡ, cay nóng. Bởi chúng sẽ làm cản trở tiêu hóa và gây khó khăn trong lúc đi đại tiện.

Tạo thói quen vận động

Ngồi một chỗ chính là nguyên nhân khiến tình trạng bệnh ngày càng tồi tệ. Bởi vậy mẹ nên siêng năng vận động mỗi ngày, tập thể dục hay yoga đều có ích. Nếu đang ở cữ mẹ vẫn có thể đi bộ quanh phòng, cố gắng đừng cho cơ thể phải ở yên quá lâu.

Xem thêm: Tư vấn: Khi nào mẹ nên đi làm lại sau khi sinh?

Áp dụng phương pháp dân gian

Bên cạnh chế độ sống khoa học, chữa trĩ bằng phương pháp dân gian cũng được nhiều mẹ bầu áp dụng. Mẹ có thể dùng đá lạnh chườm vào hậu môn để giảm sưng, đau rát. Hoặc giã nát hoa mướp đắng rồi đắp vào búi trĩ sẽ làm tình trạng ngứa giảm dần.

Nếu bệnh trĩ khiến mẹ cảm thấy khó chịu, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống, lúc này mẹ nên nhờ sự can thiệp của bác sĩ. Tại bệnh viện, chuyên gia sẽ có biện pháp xử lý đúng với tình trạng bệnh và giúp mẹ mau chóng phục hồi.

Trên đây là 3 bệnh thường gặp ở mẹ sau sinh. Tuy không quá nghiêm trọng đến sức khỏe nhưng nó cũng làm cuộc sống mẹ gặp nhiều trở ngại. Vì thế mẹ nhớ lưu lại và học cách phòng tránh cho chính bản thân mình. Hãy giúp cơ thể tràn đầy năng lượng để chăm sóc “con yêu” thật tốt mẹ nhé. Chúc sức khỏe và hẹn gặp lại vào chủ đề lần tới!

Mẹ có thể tham khảo

Đỗ Khánh Huyền Biên tập viên

Mục tiêu nghề nghiệp: Luôn luôn trau dồi kỹ năng sống và công việc nhằm hiện thực hóa những mục tiêu đã đề ra. Học vấn: Sinh viên năm 3 học viên Tài Chính Hà Nội. Kỹ năng: Có kiến thức tốt trong việc viết báo, soạn thảo và kiến thức y khoa. Sở thích: Đam mê các vấn đề y dược, thời trang, văn học, thích du lịch trải nghiệm.